Standardy ochrony Małoletnich

ROZDZIAŁ I

POSTANOWIENIA OGÓLNE

• 1. Cel i charakter dokumentu

1. Standardy Ochrony Małoletnich w Centrum Psychoterapii Powrót Karolina Kołodziejczak, działającym pod nazwą Powrót Psychoterapia, stanowią wewnętrzny zbiór zasad i procedur mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa dzieci i młodzieży korzystających ze świadczeń psychoterapeutycznych, psychologicznych oraz innych form wsparcia oferowanych przez placówkę.
2. Celem niniejszego dokumentu jest:
   a) zapewnienie małoletnim ochrony przed wszelkimi formami przemocy i krzywdzenia,
   b) określenie zasad postępowania personelu w kontaktach z małoletnimi,
   c) ustanowienie procedur reagowania w sytuacjach zagrożenia dobra dziecka,
   d) stworzenie bezpiecznego i wspierającego środowiska terapeutycznego,
   e) ujednolicenie standardów pracy z małoletnimi obowiązujących w placówce.
3. Standardy mają charakter obowiązujący dla całego personelu Powrót Psychoterapia, niezależnie od formy zatrudnienia, zakresu obowiązków oraz miejsca wykonywania czynności.
4. Dokument opiera się na nadrzędnej zasadzie dobra dziecka, która ma pierwszeństwo przed interesem organizacyjnym, ekonomicznym lub wizerunkowym placówki.

• 2. Podstawa prawna

1. Niniejsze Standardy zostały opracowane w oparciu o obowiązujące przepisy prawa Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności dotyczące:
   a) ochrony małoletnich przed krzywdzeniem,
   b) przeciwdziałania przestępczości na tle seksualnym,
   c) zasad funkcjonowania podmiotów leczniczych i podmiotów wykonujących działalność psychoterapeutyczną,
   d) ochrony danych osobowych,
   e) prawa rodzinnego i opiekuńczego.
2. Dokument uwzględnia obowiązek stosowania standardów ochrony małoletnich wynikający z aktualnych przepisów prawa powszechnie obowiązującego.
3. Standardy stanowią wewnętrzną politykę ochrony dzieci i młodzieży w Powrót Psychoterapia i są integralną częścią organizacji pracy placówki.

• 3. Zakres stosowania

1. Standardy obowiązują wszystkie osoby wykonujące czynności na rzecz Powrót Psychoterapia, w szczególności:
   a) psychoterapeutów,
   b) psychologów,
   c) lekarzy psychiatrii dzieci i młodzieży (jeśli współpracują z placówką),
   d) pracowników administracyjnych,
   e) osoby odbywające staż lub praktyki,
   f) wolontariuszy,
   g) inne osoby mające kontakt z małoletnimi w związku z działalnością placówki.
2. Każda z osób wskazanych w ust. 1 jest zobowiązana do:
   a) zapoznania się z treścią Standardów,
   b) przestrzegania ich postanowień,
   c) stosowania procedur w sytuacjach wymagających interwencji,
   d) współpracy w zakresie ochrony małoletnich.
3. Nieznajomość Standardów nie zwalnia z obowiązku ich przestrzegania.

• 4. Definicje

Na potrzeby niniejszego dokumentu przyjmuje się następujące definicje:

1. Małoletni / dziecko – każda osoba, która nie ukończyła 18 roku życia.
2. Opiekun prawny – rodzic, opiekun ustanowiony przez sąd lub inna osoba uprawniona do reprezentowania małoletniego zgodnie z przepisami prawa.
3. Personel – wszystkie osoby wykonujące czynności na rzecz Powrót Psychoterapia, niezależnie od podstawy prawnej współpracy.
4. Krzywdzenie małoletniego – każde działanie lub zaniechanie, które prowadzi do naruszenia praw, godności, bezpieczeństwa lub rozwoju dziecka, w szczególności:
   a) przemoc fizyczna,
   b) przemoc psychiczna i emocjonalna,
   c) przemoc seksualna,
   d) zaniedbanie,
   e) przemoc rówieśnicza,
   f) cyberprzemoc,
   g) inne działania powodujące cierpienie lub zagrożenie dobra dziecka.
5. Zagrożenie dobra dziecka – sytuacja, w której istnieje uzasadnione podejrzenie, że małoletni może doświadczać przemocy, zaniedbania lub innych form krzywdzenia.
6. Interwencja – zespół działań podejmowanych przez personel lub wyznaczone osoby w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego, obejmujący w szczególności zgłoszenie, ocenę sytuacji oraz zawiadomienie właściwych instytucji.
7. Koordynator Standardów – osoba wyznaczona przez Powrót Psychoterapia odpowiedzialna za nadzór nad realizacją Standardów Ochrony Małoletnich oraz prowadzenie działań interwencyjnych.

• 5. Zasady ogólne ochrony małoletnich

1. Powrót Psychoterapia przyjmuje zasadę absolutnego priorytetu bezpieczeństwa małoletnich w całym zakresie swojej działalności.
2. Każde dziecko traktowane jest jako osoba wymagająca szczególnej ochrony, z uwzględnieniem jego wieku, poziomu rozwoju, stanu psychicznego oraz sytuacji życiowej.
3. Wszelkie działania podejmowane wobec małoletnich muszą być:
   a) zgodne z prawem,
   b) uzasadnione profesjonalnie,
   c) proporcjonalne do sytuacji,
   d) nastawione na dobro dziecka,
   e) wolne od przemocy i dyskryminacji.
4. W relacji z małoletnim obowiązuje zasada poszanowania jego godności, prywatności oraz prawa do wyrażania własnych emocji i opinii.
5. Zabronione jest podejmowanie jakichkolwiek działań mogących naruszać granice psychiczne, fizyczne lub emocjonalne dziecka.
6. Placówka dąży do tworzenia środowiska, w którym małoletni czuje się bezpiecznie, jest wysłuchany oraz traktowany z szacunkiem.

• 6. Odpowiedzialność organizacyjna

1. Kierownictwo Powrót Psychoterapia ponosi odpowiedzialność za wdrożenie, utrzymanie oraz aktualizację Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Placówka zapewnia:
   a) szkolenie personelu w zakresie ochrony małoletnich,
   b) dostępność procedur interwencyjnych,
   c) możliwość zgłaszania nieprawidłowości,
   d) nadzór nad przestrzeganiem Standardów.
3. Każdy członek personelu ma obowiązek aktywnego uczestnictwa w systemie ochrony małoletnich.

ROZDZIAŁ II

ZASADY BEZPIECZNYCH RELACJI MIĘDZY PERSONELEM A MAŁOLETNIMI

• 7. Ogólne zasady relacji

1. Relacje pomiędzy personelem a małoletnimi w Powrót Psychoterapia mają charakter wyłącznie profesjonalny i wynikają z realizacji świadczeń psychoterapeutycznych, psychologicznych lub organizacyjnych.
2. Każdy członek personelu zobowiązany jest do utrzymywania granic zawodowych oraz unikania sytuacji, które mogłyby zostać odebrane jako nadużycie relacji lub przewagi wynikającej z roli zawodowej.
3. Wszelkie działania wobec małoletnich muszą być podejmowane z poszanowaniem ich godności, prawa do prywatności oraz autonomii emocjonalnej.
4. Personel ma obowiązek kierować się zasadą „najlepszego interesu dziecka” we wszystkich kontaktach z małoletnimi.

• 8. Komunikacja z małoletnim

1. Komunikacja z małoletnim powinna być:
   a) jasna i zrozumiała,
   b) dostosowana do wieku i poziomu rozwoju,
   c) spokojna i pozbawiona agresji,
   d) oparta na szacunku i empatii.
2. Personel:
   a) uważnie słucha małoletniego,
   b) nie przerywa bez potrzeby,
   c) nie ignoruje wypowiedzi dziecka,
   d) nie umniejsza jego przeżyć i emocji,
   e) udziela informacji w sposób adekwatny do możliwości poznawczych dziecka.
3. Zabrania się w szczególności:
   a) stosowania gróźb, zastraszania lub szantażu,
   b) zawstydzania, ośmieszania lub poniżania,
   c) używania obraźliwego języka,
   d) komentowania w sposób raniący wyglądu, zachowania lub sytuacji rodzinnej dziecka,
   e) manipulowania emocjami małoletniego,
   f) wywierania presji psychicznej.

• 9. Granice i szacunek dla autonomii dziecka

1. Personel respektuje prawo małoletniego do wyrażania odmowy oraz określania własnych granic, o ile nie zagraża to jego bezpieczeństwu.
2. Małoletni ma prawo do:
   a) odmowy kontaktu fizycznego,
   b) zadawania pytań,
   c) wyrażania emocji,
   d) przerwania rozmowy, jeśli czuje się niekomfortowo (w granicach procesu terapeutycznego).
3. Personel uwzględnia indywidualne potrzeby dziecka wynikające z jego doświadczeń, stanu psychicznego, rozwoju oraz sytuacji rodzinnej.

• 10. Kontakt fizyczny

1. Kontakt fizyczny z małoletnim może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy jest:
   a) uzasadniony sytuacją terapeutyczną,
   b) konieczny dla zapewnienia bezpieczeństwa,
   c) akceptowany przez małoletniego i adekwatny do sytuacji.
2. Każdy kontakt fizyczny powinien być:
   a) profesjonalny,
   b) proporcjonalny,
   c) jawny i możliwy do uzasadnienia,
   d) pozbawiony charakteru intymnego.
3. Zabronione jest w szczególności:
   a) stosowanie przemocy fizycznej w jakiejkolwiek formie,
   b) dotykanie małoletniego w sposób nieadekwatny do sytuacji,
   c) naruszanie granic intymności,
   d) wymuszanie kontaktu fizycznego,
   e) okazywanie czułości o charakterze prywatnym lub emocjonalnie zależnym.

• 11. Relacje poza świadczeniem usług

1. Relacje personelu z małoletnimi ograniczają się wyłącznie do kontaktu wynikającego z pracy Powrót Psychoterapia.
2. Zabrania się:
   a) utrzymywania prywatnych relacji z małoletnimi,
   b) kontaktów towarzyskich poza placówką,
   c) spotkań prywatnych niezwiązanych z procesem terapeutycznym,
   d) zapraszania małoletnich do miejsc prywatnych,
   e) wspólnych aktywności niezwiązanych z działalnością placówki.
3. W przypadku kontaktu przypadkowego poza placówką personel zobowiązany jest zachować profesjonalny charakter relacji oraz nie inicjować rozmów o charakterze prywatnym.

• 12. Komunikacja elektroniczna

1. Kontakt elektroniczny z małoletnim dopuszczalny jest wyłącznie w zakresie organizacyjnym lub terapeutycznym.
2. Preferowany jest kontakt z opiekunem prawnym, chyba że charakter pracy wymaga bezpośredniej komunikacji z małoletnim.
3. Zabrania się:
   a) prowadzenia prywatnych rozmów przez komunikatory,
   b) wysyłania treści niezwiązanych z procesem terapeutycznym,
   c) kontaktowania się z małoletnim poprzez prywatne profile w mediach społecznościowych,
   d) budowania relacji poza kontekstem zawodowym.

• 13. Prywatność i ochrona informacji

1. Personel zobowiązany jest do zachowania poufności informacji uzyskanych w związku z pracą z małoletnim.
2. Informacje dotyczące dziecka mogą być udostępniane wyłącznie:
   a) osobom uprawnionym,
   b) na podstawie przepisów prawa,
   c) w zakresie niezbędnym do zapewnienia bezpieczeństwa dziecka.
3. Niedopuszczalne jest ujawnianie informacji o małoletnim osobom nieupoważnionym.

• 14. Równe traktowanie

1. Wszystkie dzieci są traktowane równo, bez względu na:
   a) płeć,
   b) wiek,
   c) niepełnosprawność,
   d) pochodzenie,
   e) status społeczny,
   f) sytuację rodzinną,
   g) wyznanie,
   h) orientację (w zakresie rozwoju tożsamości),
   i) inne cechy osobiste.
2. Zabrania się jakiejkolwiek formy dyskryminacji, faworyzowania lub wykluczania małoletnich.
3. Personel dba o tworzenie środowiska bezpiecznego i inkluzywnego dla wszystkich dzieci.

ROZDZIAŁ III

ROZPOZNAWANIE CZYNNIKÓW RYZYKA KRZYWDZENIA MAŁOLETNICH ORAZ ZASADY REAGOWANIA

• 14. Odpowiedzialność personelu

1. Każda osoba wykonująca obowiązki na rzecz Powrót Psychoterapia jest zobowiązana do zachowania czujności wobec sygnałów mogących świadczyć o zagrożeniu dobra małoletniego.
2. Obowiązek reagowania dotyczy zarówno sytuacji, w których pracownik posiada bezpośrednią wiedzę o krzywdzeniu dziecka, jak również przypadków uzasadnionego podejrzenia występowania przemocy, zaniedbania lub innych zagrożeń.
3. Personel nie jest zobowiązany do samodzielnego potwierdzania faktu krzywdzenia. Wystarczające jest wystąpienie okoliczności uzasadniających podejrzenie zagrożenia dobra małoletniego.
4. Każdy członek personelu ma obowiązek niezwłocznego przekazania informacji o zaobserwowanych niepokojących okolicznościach osobie odpowiedzialnej za realizację Standardów Ochrony Małoletnich.

• 15. Formy krzywdzenia małoletnich

1. Krzywdzenie małoletniego może przyjmować różne formy, w szczególności:

1. a) przemoc fizyczną,
   b) przemoc psychiczną lub emocjonalną,
   c) wykorzystanie seksualne,
   d) zaniedbanie,
   e) cyberprzemoc,
   f) przemoc ekonomiczną,
   g) narażanie dziecka na kontakt z przemocą pomiędzy osobami dorosłymi.

1. Krzywdzenie może mieć charakter jednorazowy lub długotrwały.
2. Krzywdzenie może być dokonywane przez:
   a) rodziców lub opiekunów,
   b) członków rodziny,
   c) rówieśników,
   d) osoby obce,
   e) osoby sprawujące opiekę lub wykonujące czynności zawodowe wobec dziecka.

• 16. Symptomy przemocy fizycznej

1. Do sygnałów mogących świadczyć o stosowaniu przemocy fizycznej należą między innymi:

1. a) częste urazy niewyjaśnionego pochodzenia,
   b) siniaki, otarcia, złamania lub oparzenia,
   c) obrażenia występujące regularnie lub w różnych stadiach gojenia,
   d) nieadekwatne wyjaśnienia dotyczące przyczyn urazów,
   e) widoczny lęk dziecka przed określonymi osobami,
   f) unikanie powrotu do domu,
   g) reakcje obronne przy próbie nawiązania kontaktu,
   h) nadmierna czujność i napięcie.

1. Występowanie pojedynczego objawu nie przesądza o krzywdzeniu, jednak może wymagać dalszej obserwacji.

• 17. Symptomy przemocy psychicznej

1. O przemocy psychicznej mogą świadczyć w szczególności:

1. a) chronicznie obniżona samoocena,
   b) silny lęk,
   c) wycofanie społeczne,
   d) nadmierne poczucie winy,
   e) zachowania autodestrukcyjne,
   f) trudności w regulacji emocji,
   g) objawy depresyjne,
   h) zaburzenia snu,
   i) częste stany napięcia,
   j) nadmierna potrzeba akceptacji.

1. Szczególną uwagę należy zwrócić na dzieci zgłaszające:
   a) ciągłą krytykę ze strony opiekunów,
   b) wyśmiewanie,
   c) izolowanie społeczne,
   d) groźby,
   e) odrzucenie emocjonalne.

• 18. Symptomy wykorzystania seksualnego

1. Do sygnałów ostrzegawczych mogą należeć:

1. a) zachowania seksualne nieadekwatne do wieku,
   b) nagła zmiana zachowania,
   c) wycofanie lub nadmierna pobudliwość,
   d) lęk przed konkretną osobą,
   e) trudności związane z kontaktem fizycznym,
   f) samookaleczenia,
   g) ucieczki z domu,
   h) zaburzenia odżywiania,
   i) próby samobójcze,
   j) bezpośrednie lub pośrednie ujawnienie wykorzystania.

1. Każda informacja mogąca wskazywać na wykorzystanie seksualne dziecka wymaga potraktowania z najwyższą powagą.

• 19. Symptomy zaniedbania

1. O zaniedbaniu mogą świadczyć między innymi:

1. a) brak odpowiedniej opieki medycznej,
   b) niedożywienie,
   c) nieadekwatna odzież,
   d) częsta nieobecność opiekunów,
   e) pozostawianie dziecka bez opieki,
   f) niezaspokajanie podstawowych potrzeb emocjonalnych,
   g) chroniczne zmęczenie,
   h) brak zainteresowania sytuacją dziecka.

1. Zaniedbanie może dotyczyć zarówno potrzeb fizycznych, jak i emocjonalnych.

• 20. Cyberprzemoc

1. Powrót Psychoterapia uznaje cyberprzemoc za formę krzywdzenia małoletnich.
2. Za cyberprzemoc uznaje się w szczególności:

1. a) publikowanie obraźliwych treści,
   b) rozpowszechnianie wizerunku bez zgody,
   c) nękanie za pośrednictwem internetu,
   d) szantaż,
   e) podszywanie się pod inną osobę,
   f) wykluczanie z grup internetowych.

1. Informacje dotyczące cyberprzemocy powinny być analizowane z taką samą starannością jak informacje dotyczące przemocy występującej poza internetem.

• 21. Rozmowa z małoletnim ujawniającym krzywdzenie

1. W przypadku ujawnienia przez dziecko doświadczenia przemocy personel:

1. a) zachowuje spokój,
   b) wysłuchuje dziecka bez oceniania,
   c) okazuje wsparcie,
   d) nie podważa wiarygodności wypowiedzi,
   e) nie obiecuje zachowania informacji w tajemnicy,
   f) informuje o konieczności podjęcia działań chroniących dziecko.

1. Podczas rozmowy nie należy:

1. a) sugerować odpowiedzi,
   b) prowadzić przesłuchania,
   c) naciskać na szczegółowe relacjonowanie zdarzeń,
   d) oceniać zachowania dziecka,
   e) obwiniać dziecka.

1. Informacje uzyskane od małoletniego należy udokumentować zgodnie z obowiązującą procedurą.

• 22. Dokumentowanie obserwacji

1. Każdy przypadek podejrzenia krzywdzenia powinien zostać odnotowany.
2. Dokumentacja powinna zawierać:

1. a) datę uzyskania informacji,
   b) opis zaobserwowanych okoliczności,
   c) źródło informacji,
   d) podjęte działania,
   e) osoby uczestniczące w interwencji.

1. Dokumentacja przechowywana jest w sposób zapewniający poufność i ochronę danych osobowych.

• 23. Zasada dobra dziecka

1. W każdej sytuacji związanej z podejrzeniem krzywdzenia małoletniego nadrzędnym kryterium podejmowanych działań jest ochrona zdrowia, bezpieczeństwa oraz dobra dziecka.
2. W przypadku konfliktu pomiędzy interesem osób dorosłych a dobrem małoletniego pierwszeństwo mają działania służące ochronie dziecka.
3. Powrót Psychoterapia nie toleruje żadnej formy przemocy wobec małoletnich.

ROZDZIAŁ IV

PROCEDURA INTERWENCJI W PRZYPADKU PODEJRZENIA KRZYWDZENIA MAŁOLETNIEGO

• 24. Zasady ogólne podejmowania interwencji

1. W Powrót Psychoterapia każda sytuacja mogąca wskazywać na zagrożenie dobra małoletniego wymaga niezwłocznej reakcji.
2. Interwencję podejmuje się w przypadku:
   a) bezpośredniego ujawnienia krzywdzenia,
   b) uzasadnionego podejrzenia krzywdzenia,
   c) obserwacji niepokojących zachowań lub objawów,
   d) informacji pochodzących od osoby trzeciej.
3. Celem interwencji jest ochrona życia, zdrowia, bezpieczeństwa i dobra małoletniego oraz uruchomienie właściwych procedur instytucjonalnych.
4. Personel nie prowadzi postępowania wyjaśniającego ani dochodzeniowego — jego rolą jest rozpoznanie sygnałów i przekazanie sprawy zgodnie z procedurą.

• 25. Zasada natychmiastowej reakcji

1. Każdy członek personelu ma obowiązek podjęcia działań niezwłocznie po powzięciu informacji o możliwym zagrożeniu dobra małoletniego.
2. W sytuacjach wymagających pilnej interwencji działania podejmowane są w pierwszej kolejności, przed innymi obowiązkami zawodowymi.
3. Brak pewności co do zasadności podejrzeń nie wstrzymuje obowiązku zgłoszenia.

• 26. Koordynator Standardów Ochrony Małoletnich

1. W Powrót Psychoterapia wyznacza się osobę pełniącą funkcję Koordynatora Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Do zadań Koordynatora należy w szczególności:
   a) przyjmowanie zgłoszeń dotyczących krzywdzenia,
   b) ocena poziomu ryzyka,
   c) podejmowanie decyzji o dalszych działaniach,
   d) inicjowanie procedur zewnętrznych,
   e) nadzór nad dokumentacją,
   f) współpraca z instytucjami uprawnionymi.
3. W przypadku nieobecności Koordynatora jego obowiązki przejmuje osoba wyznaczona zastępczo.

• 27. Tryb zgłoszenia wewnętrznego

1. Każdy członek personelu, który powziął podejrzenie krzywdzenia małoletniego, ma obowiązek zgłoszenia tego faktu Koordynatorowi.
2. Zgłoszenie może mieć formę:
   a) ustną (w sytuacjach pilnych),
   b) pisemną,
   c) elektroniczną – z zachowaniem poufności danych.
3. Zgłoszenie powinno zawierać:
   a) dane małoletniego (jeśli są znane),
   b) opis sytuacji lub zdarzenia,
   c) datę i miejsce zdarzenia,
   d) źródło informacji,
   e) dane osoby zgłaszającej,
   f) wszelkie istotne obserwacje.
4. Każde zgłoszenie jest rejestrowane i archiwizowane.

• 28. Ocena zgłoszenia i analiza ryzyka

1. Koordynator dokonuje niezwłocznej analizy otrzymanego zgłoszenia.
2. Analiza obejmuje w szczególności:
   a) ocenę wiarygodności informacji,
   b) określenie stopnia zagrożenia,
   c) ocenę potrzeby natychmiastowej interwencji,
   d) identyfikację potencjalnego sprawcy,
   e) analizę kontekstu rodzinnego i środowiskowego.
3. Na podstawie analizy Koordynator podejmuje decyzję o dalszych działaniach.

• 29. Działania w przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia

1. W sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia małoletniego należy:
   a) niezwłocznie wezwać służby ratunkowe (112),
   b) zapewnić dziecku bezpieczeństwo,
   c) odizolować je od źródła zagrożenia, jeśli to możliwe i bezpieczne,
   d) poinformować Koordynatora.
2. W takich przypadkach dopuszcza się działania natychmiastowe, nawet bez uprzedniej konsultacji.

• 30. Procedura „Niebieskiej Karty”

1. W przypadku podejrzenia przemocy domowej wobec małoletniego uruchamia się procedurę „Niebieskiej Karty”.
2. Koordynator:
   a) dokonuje oceny zasadności wszczęcia procedury,
   b) wypełnia formularz „Niebieska Karta – A” lub zleca jego sporządzenie,
   c) przekazuje dokumentację właściwym instytucjom,
   d) współpracuje z zespołem interdyscyplinarnym.
3. Personel nie podejmuje działań mogących narazić dziecko na eskalację przemocy.

• 31. Podejrzenie wykorzystania seksualnego

1. W przypadku podejrzenia wykorzystania seksualnego małoletniego działania mają charakter priorytetowy i natychmiastowy.
2. Koordynator:
   a) zabezpiecza informacje i dokumentację,
   b) dokonuje zgłoszenia do właściwych organów ścigania,
   c) informuje sąd rodzinny w zakresie wymaganym prawem,
   d) podejmuje działania ograniczające kontakt dziecka z potencjalnym sprawcą.
3. Zabronione jest prowadzenie samodzielnych prób „wyjaśniania” sprawy przez personel.

• 32. Przemoc rówieśnicza

1. W przypadku przemocy pomiędzy małoletnimi podejmuje się działania mające na celu:
   a) natychmiastowe przerwanie sytuacji przemocowej,
   b) zapewnienie bezpieczeństwa wszystkim dzieciom,
   c) udzielenie wsparcia osobie pokrzywdzonej,
   d) analizę potrzeby zgłoszenia sprawy do instytucji zewnętrznych.
2. W razie potrzeby informowani są opiekunowie prawni uczestników zdarzenia.

• 33. Dokumentowanie interwencji

1. Każda interwencja jest obowiązkowo dokumentowana.
2. Dokumentacja zawiera w szczególności:
   a) opis zdarzenia,
   b) datę i godzinę zgłoszenia,
   c) opis podjętych działań,
   d) osoby uczestniczące w interwencji,
   e) decyzje Koordynatora,
   f) informacje o zgłoszeniach do instytucji.
3. Dokumentacja przechowywana jest w sposób zapewniający poufność i ograniczony dostęp.

• 34. Ochrona małoletniego w trakcie interwencji

1. W trakcie interwencji nadrzędnym celem jest ochrona dziecka przed wtórną wiktymizacją.
2. Personel:
   a) nie powtarza wielokrotnie tych samych pytań,
   b) nie konfrontuje dziecka z osobą podejrzewaną,
   c) zapewnia wsparcie emocjonalne,
   d) zachowuje poufność informacji.

• 35. Współpraca z instytucjami

1. Powrót Psychoterapia współpracuje z właściwymi instytucjami, w szczególności:
   a) policją,
   b) sądami rodzinnymi,
   c) ośrodkami pomocy społecznej,
   d) zespołami interdyscyplinarnymi.
2. Współpraca obejmuje przekazywanie informacji oraz realizację obowiązków wynikających z przepisów prawa.

• 36. Zakończenie interwencji

1. Interwencję uznaje się za zakończoną po:
   a) przekazaniu sprawy właściwym organom,
   b) wdrożeniu działań ochronnych wobec małoletniego,
   c) udokumentowaniu wszystkich czynności.
2. Koordynator dokonuje podsumowania działań oraz archiwizacji dokumentacji.

ROZDZIAŁ V

ZASADY BEZPIECZNEJ REKRUTACJI ORAZ WERYFIKACJI PERSONELU

• 37. Zasady ogólne

1. Powrót Psychoterapia prowadzi politykę bezpiecznej rekrutacji osób mających kontakt z małoletnimi.
2. Każda osoba przed dopuszczeniem do pracy lub współpracy z małoletnimi podlega obowiązkowej weryfikacji pod kątem braku przeciwwskazań do pracy z dziećmi.
3. Celem procedury jest wykluczenie ryzyka zatrudnienia osób mogących stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa małoletnich.

• 38. Wymogi wobec kandydatów

1. Kandydat do pracy lub współpracy z małoletnimi jest zobowiązany do przedstawienia:
   a) informacji o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego (KRK),
   b) oświadczenia o niefigurowaniu w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym,
   c) oświadczenia o braku toczących się postępowań karnych dotyczących przestępstw przeciwko małoletnim.
2. W przypadku osób posiadających obywatelstwo inne niż polskie, wymagane są odpowiednie zaświadczenia z państw obywatelstwa lub zamieszkania.
3. Brak wymaganych dokumentów uniemożliwia dopuszczenie do pracy z małoletnimi.

• 39. Weryfikacja w rejestrach

1. Przed nawiązaniem współpracy Powrót Psychoterapia dokonuje obowiązkowej weryfikacji kandydata w:
   a) Krajowym Rejestrze Karnym,
   b) Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym (Rejestr z dostępem ograniczonym oraz publicznym – zgodnie z obowiązującymi przepisami).
2. Weryfikacji dokonuje osoba upoważniona przez kierownictwo placówki.
3. Wynik weryfikacji jest dokumentowany i przechowywany w aktach osobowych lub dokumentacji współpracy.
4. Negatywny wynik weryfikacji skutkuje odmową zatrudnienia lub natychmiastowym zakończeniem współpracy.

• 40. Obowiązek aktualizacji danych

1. Personel ma obowiązek niezwłocznego poinformowania Powrót Psychoterapia o każdej zmianie sytuacji prawnej mogącej wpływać na możliwość pracy z małoletnimi.
2. Dotyczy to w szczególności:
   a) wszczęcia postępowania karnego,
   b) skazania prawomocnym wyrokiem,
   c) wpisania do właściwych rejestrów.

• 41. Oświadczenia personelu

1. Każda osoba przed rozpoczęciem pracy składa pisemne oświadczenia o:
   a) zapoznaniu się ze Standardami Ochrony Małoletnich,
   b) zobowiązaniu do ich przestrzegania,
   c) braku przeciwwskazań do pracy z małoletnimi,
   d) niefigurowaniu w rejestrach uniemożliwiających pracę z dziećmi.
2. Oświadczenia są przechowywane w dokumentacji kadrowej lub współpracy.

• 42. Wolontariusze, stażyści i praktykanci

1. Osoby odbywające praktyki, staż lub wolontariat podlegają takim samym zasadom weryfikacji jak personel etatowy.
2. Dopuszczenie do kontaktu z małoletnimi następuje wyłącznie po spełnieniu wymogów określonych w niniejszym rozdziale.
3. Zakres kontaktu z małoletnimi może być ograniczony decyzją Koordynatora lub kierownictwa placówki.

• 43. Zakaz dopuszczenia do pracy

1. Do pracy lub współpracy z małoletnimi nie dopuszcza się osób:
   a) skazanych prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, wolności seksualnej lub małoletnim,
   b) figurujących w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym,
   c) wobec których istnieje uzasadnione ryzyko zagrożenia dobra dziecka.
2. Decyzja o niedopuszczeniu do pracy ma charakter ostateczny w zakresie ochrony małoletnich.

• 44. Dokumentowanie procesu weryfikacji

1. Każdy etap weryfikacji kandydatów jest dokumentowany.
2. Dokumentacja obejmuje:
   a) wyniki sprawdzenia w rejestrach,
   b) złożone oświadczenia,
   c) decyzję o dopuszczeniu lub odmowie zatrudnienia,
   d) daty wykonania czynności weryfikacyjnych.
3. Dokumentacja jest przechowywana zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych.

• 45. Odpowiedzialność za weryfikację

1. Za prawidłowe przeprowadzenie procesu weryfikacji odpowiada kierownictwo Powrót Psychoterapia lub osoba przez nie upoważniona.
2. Brak przeprowadzenia weryfikacji stanowi naruszenie zasad ochrony małoletnich.

ROZDZIAŁ VI

MONITORING STOSOWANIA STANDARDÓW, SZKOLENIA ORAZ AKTUALIZACJA DOKUMENTU

• 46. Zasady ogólne monitoringu

1. Powrót Psychoterapia prowadzi bieżący monitoring stosowania Standardów Ochrony Małoletnich w codziennej działalności.
2. Celem monitoringu jest zapewnienie skuteczności przyjętych zasad oraz ich realnego stosowania przez personel.
3. Monitoring obejmuje w szczególności:
   a) analizę przestrzegania procedur,
   b) ocenę skuteczności działań interwencyjnych,
   c) identyfikację potencjalnych nieprawidłowości,
   d) wdrażanie działań korygujących.

• 47. Osoba odpowiedzialna za monitoring

1. Za monitorowanie stosowania Standardów odpowiada Koordynator Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Do jego zadań należy w szczególności:
   a) bieżący nadzór nad stosowaniem Standardów,
   b) analiza zgłoszeń i interwencji,
   c) rekomendowanie zmian w procedurach,
   d) prowadzenie działań informacyjnych wobec personelu.
3. Koordynator współpracuje z kierownictwem Powrót Psychoterapia w zakresie oceny funkcjonowania Standardów.

• 48. Szkolenia personelu

1. Każda osoba zatrudniona lub współpracująca z Powrót Psychoterapia mająca kontakt z małoletnimi podlega obowiązkowemu szkoleniu w zakresie Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Szkolenie obejmuje w szczególności:
   a) zasady bezpiecznych relacji z małoletnimi,
   b) rozpoznawanie symptomów krzywdzenia,
   c) procedury interwencyjne,
   d) zasady zgłaszania podejrzeń,
   e) ochronę danych i prywatności małoletnich.
3. Szkolenia prowadzone są:
   a) przed dopuszczeniem do pracy z małoletnimi,
   b) okresowo, w miarę potrzeb,
   c) każdorazowo po aktualizacji Standardów.

• 49. Aktualizacja Standardów

1. Standardy Ochrony Małoletnich podlegają okresowej weryfikacji i aktualizacji.
2. Aktualizacja następuje w szczególności w przypadku:
   a) zmiany przepisów prawa,
   b) zmiany organizacyjnej placówki,
   c) ujawnienia nieprawidłowości w funkcjonowaniu procedur,
   d) zaleceń instytucji kontrolnych.
3. Zmiany w Standardach wchodzą w życie po ich zatwierdzeniu przez kierownictwo Powrót Psychoterapia.

• 50. Informowanie personelu o zmianach

1. Każda zmiana w Standardach jest niezwłocznie przekazywana personelowi.
2. Personel zobowiązany jest do zapoznania się z aktualną wersją dokumentu.
3. Fakt zapoznania się z aktualizacją potwierdzany jest w formie pisemnej lub elektronicznej.

• 51. Ocena skuteczności Standardów

1. Co najmniej raz w roku dokonuje się oceny skuteczności stosowania Standardów Ochrony Małoletnich.
2. Ocena obejmuje w szczególności:
   a) analizę liczby i rodzaju interwencji,
   b) ocenę jakości reakcji personelu,
   c) identyfikację obszarów ryzyka,
   d) rekomendacje zmian.
3. Wyniki oceny mogą stanowić podstawę do aktualizacji dokumentu.

• 52. Kultura bezpieczeństwa w placówce

1. Powrót Psychoterapia promuje kulturę organizacyjną opartą na bezpieczeństwie małoletnich.
2. Każdy członek personelu jest zobowiązany do aktywnego współtworzenia środowiska wolnego od przemocy, nadużyć i zaniedbań.
3. Placówka wspiera postawę reagowania na niepokojące sygnały oraz zgłaszania wszelkich wątpliwości bez obawy przed konsekwencjami.

• 53. Postanowienia końcowe

1. Standardy Ochrony Małoletnich stanowią dokument obowiązujący w Powrót Psychoterapia i mają zastosowanie we wszystkich obszarach działalności związanych z małoletnimi.
2. Naruszenie Standardów może skutkować konsekwencjami organizacyjnymi, w tym zakończeniem współpracy.
3. Dokument wchodzi w życie z dniem jego zatwierdzenia przez kierownictwo placówki.

ROZDZIAŁ VII

ZAŁĄCZNIKI, WERSJE SKRÓCONE ORAZ NARZĘDZIA WSPARCIA STANDARDÓW

• 54. Załączniki do Standardów

1. Integralną część Standardów Ochrony Małoletnich stanowią następujące załączniki:
   a) Załącznik nr 1 – Schemat postępowania w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego,
   b) Załącznik nr 2 – Formularz zgłoszenia wewnętrznego,
   c) Załącznik nr 3 – Oświadczenie personelu o zapoznaniu się ze Standardami,
   d) Załącznik nr 4 – Wzór notatki służbowej z interwencji,
   e) Załącznik nr 5 – Wersja skrócona Standardów dla małoletnich.
2. Załączniki stanowią element obowiązujących procedur i podlegają takim samym zasadom stosowania jak niniejszy dokument.

• 55. Schemat postępowania interwencyjnego (uproszczony)

1. W przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego personel podejmuje następujące kroki:

KROK 1 – ZAUWAŻENIE
a) obserwacja niepokojących sygnałów lub uzyskanie informacji od dziecka / osoby trzeciej.

KROK 2 – REAKCJA
a) zapewnienie dziecku bezpieczeństwa emocjonalnego,
b) wysłuchanie bez oceniania,
c) unikanie prowadzenia „śledztwa”.

KROK 3 – ZGŁOSZENIE
a) przekazanie informacji Koordynatorowi Standardów.

KROK 4 – DECYZJA
a) ocena sytuacji przez Koordynatora,
b) podjęcie decyzji o zgłoszeniu do instytucji zewnętrznych.

KROK 5 – DZIAŁANIE
a) uruchomienie procedur prawnych i ochronnych.

• 56. Formularz zgłoszenia wewnętrznego

1. Zgłoszenie powinno zawierać co najmniej:

1. a) dane małoletniego (jeśli znane),
   b) dane osoby zgłaszającej,
   c) opis sytuacji (co się wydarzyło lub co wzbudziło niepokój),
   d) data i miejsce zdarzenia,
   e) okoliczności towarzyszące,
   f) ewentualne wypowiedzi dziecka,
   g) podjęte działania.

1. Formularz przechowywany jest w dokumentacji placówki w sposób zapewniający poufność.

• 57. Oświadczenie personelu

1. Każda osoba przed dopuszczeniem do pracy z małoletnimi składa oświadczenie, w którym potwierdza:

1. a) zapoznanie się ze Standardami Ochrony Małoletnich,
   b) zobowiązanie do ich przestrzegania,
   c) świadomość odpowiedzialności za naruszenie zasad ochrony małoletnich,
   d) brak przeszkód prawnych do pracy z dziećmi.

1. Oświadczenie jest przechowywane w dokumentacji kadrowej lub współpracy.

• 58. Notatka służbowa z interwencji

1. Każde zdarzenie wymagające interwencji powinno zostać udokumentowane.
2. Notatka zawiera w szczególności:
   a) opis zdarzenia,
   b) datę i godzinę,
   c) osoby uczestniczące,
   d) podjęte działania,
   e) decyzje Koordynatora,
   f) informacje o zgłoszeniu do instytucji.

• 59. Wersja Standardów dla małoletnich

1. Powrót Psychoterapia opracowuje uproszczoną wersję Standardów przeznaczoną dla dzieci i młodzieży.
2. Wersja ta zawiera informacje o:
   a) prawie do bezpieczeństwa i szacunku,
   b) możliwości zgłaszania niepokojących sytuacji,
   c) osobach, do których można się zwrócić o pomoc,
   d) zasadach ochrony przed przemocą.
3. Wersja dla małoletnich powinna być napisana językiem dostosowanym do wieku i zrozumiałym dla dzieci.

• 60. Dostępność Standardów

1. Standardy Ochrony Małoletnich są udostępnione:
   a) w siedzibie Powrót Psychoterapia,
   b) w formie elektronicznej,
   c) w wersji skróconej dla małoletnich i opiekunów.
2. Personel oraz opiekunowie mają prawo do zapoznania się z pełną treścią dokumentu.

• 61. Postanowienia końcowe

1. Wszystkie załączniki stanowią integralną część Standardów Ochrony Małoletnich.
2. W przypadku rozbieżności pomiędzy załącznikami a treścią główną dokumentu, pierwszeństwo mają przepisy niniejszych Standardów.
3. Standardy wchodzą w życie z dniem ich zatwierdzenia przez kierownictwo Powrót Psychoterapia.